مایکل جکسون
از شروعی سخت تا ستارهای بیهمتا
مایکل جکسون، که در ۲۹ اوت ۱۹۵۸ در گری، ایندیانا به دنیا آمد، هشتمین فرزند از ده فرزند خانوادهای کارگر و موسیقیدوست بود . زندگی او از همان کودکی تحت تأثیر فشارهای پدرش، جو جکسون، برای رسیدن به موفقیت شکل گرفت. او از سن پنج سالگی به همراه برادرانش گروه جکسون فایو را تشکیل داد و به عنوان خواننده اصلی، استعداد خیرهکننده خود را به جهان نشان داد . این دوران گرچه سرآغاز موفقیتی بزرگ بود، اما با دوران کودکیای همراه شد که خود مایکل جکسون بعدها از آن به عنوان دورهای سرشار از تنهایی و سختگیری یاد کرد .
نوآوری که دنیای موسیقی را متحول کرد
نقطه عطف فعالیت حرفهای مایکل جکسون به عنوان یک هنرمند مستقل، با انتشار آلبوم «غیر معمول» در سال ۱۹۷۹ رقم خورد، اما این آلبوم «تریلر» در سال ۱۹۸۲ بود که او را به پدیدهای بینظیر تبدیل کرد. «تریلر» نه تنها با فروش بیش از ۱۰۰ میلیون نسخه در جهان به پرفروشترین آلبوم تاریخ موسیقی تبدیل شد، بلکه مفهوم موزیک ویدئو را برای همیشه دگرگون ساخت . مایکل جکسون با ویدئوهای سینمایی اش برای ترانههایی مانند «تریلر» و «بیلی جین»، شبکه MTV را به محبوبیت رساند و استانداردهای تازهای در تلفیق موسیقی، رقص و داستانسرایی تصویری تعریف کرد . حرکت رقص معروف او، «مون واک»، به نمادی جاودانه از خلاقیت و سبک منحصربهفردش تبدیل شد و نسلهای بعدی هنرمندان را تحت تأثیر قرار داد .
فراز و نشیبهای زندگی شخصی و بشردوستی
در پس پرده شهرت بیاندازه، زندگی مایکل جکسون همواره با جنجال و چالش همراه بود. تغییرات ظاهری، اتهامات کودکآزاری که در نهایت از آنها تبرئه شد، و دو ازدواج ناموفق، بخشی از روایت رسانهای او بودند . با این حال، ابعاد دیگری از شخصیت او نیز وجود داشت: بشردوستی بیحد و مرز. مایکل جکسون با تأسیس بنیاد خیریه «دنیا را التیام بده» و حمایت از ۳۹ مؤسسه خیریه، رکورددار بیشترین حمایت یک ستاره پاپ در کتاب گینس شد . او بخش عمدهای از ثروت خود، از جمله تمام درآمد ۱۰۰ میلیون دلاری تور جهانی «خطرناک» را به امور خیریه اختصاص داد .
پایان یک افسانه و میراث جاودان
او در ۲۵ ژوئن ۲۰۰۹، در حالی که خود را برای اجرای یک تور جدید آماده میکرد، بر اثر ایست قلبی ناشی از مصرف بیش از حد داروی بیهوشی در سن ۵۰ سالگی درگذشت . مرگ او که قتل تشخیص داده شد، جهان را در بهت و اندوه فرو برد. با این حال، میراث مایکل جکسون به عنوان یکی از تأثیرگذارترین چهرههای فرهنگی قرن بیستم، همچنان پابرجاست. او نه تنها پرافتخارترین هنرمند جهان با ۳۹ رکورد گینس است، بلکه الهامبخش هنرمندان بیشماری در سراسر جهان بوده و آثارش همچنان در فرهنگ عامه جریان دارد . مایکل جکسون بیش از آن که یک خواننده باشد، پدیدهای بود که مرزهای هنر را درنوردید.
مایکل جکسون: زندگی، افسانه و میراث سلطان پاپ
فصل اول: تولد یک افسانه (۱۹۵۸-۱۹۶۴)
کودکی در گری، ایندیانا
مایکل در ۲۹ اوت ۱۹۵۸ در خانوادهای پرجمعیت و کمدرآمد به دنیا آمد. پدرش، جو جکسون، کارگر کارخانه فولاد بود و مادرش، کاترین، خانهدار. آنها در خانهای کوچک با دو اتاق خواب در شهر صنعتی گری زندگی میکردند. مایکل جکسون هشتمین فرزند از ده فرزند خانواده بود و از همان کودکی استعداد موسیقیایی خود را نشان داد.
تأثیر مادر در کشف استعداد
کاترین جکسون که خود به موسیقی کانتری و بلوز علاقه داشت، صدای زیبای مایکل جکسون را زود کشف کرد. او فرزندانش را تشویق میکرد تا آواز بخوانند و ساز بزنند. مایکل جکسون بعدها در مصاحبهای گفت: “مادرم صدای فرشتهها را در من میشنید، حتی وقتی من خودم نمیدانستم چنین صدایی دارم.”
فصل دوم: ستاره شدن در جکسون فایو (۱۹۶۴-۱۹۷۵)
شکلگیری گروه
در سال ۱۹۶۴، جو جکسون گروه “جکسون فایو” را با حضور پسرانش جکی، تیتو، جرمین، مارلون و مایکل جکسون تشکیل داد. مایکل جکسون که تنها ۶ سال داشت، به عنوان خواننده اصلی گروه انتخاب شد. پدر با انضباطی آهنین، تمرینهای سخت و طولانی را برای فرزندانش ترتیب میداد.
نخستین موفقیتها
گروه جکسون فایو در سال ۱۹۶۹ با شرکت موتاون قرارداد بست و نخستین تکآهنگ خود “من میخواهم تو را برگردانی” را منتشر کرد. این ترانه به سرعت به صدر جدولهای موسیقی راه یافت. مایکل جکسون با آن صدای کودکانه اما پرقدرت خود، قلب میلیونها نفر را تسخیر کرد. ترانههایی مانند “ABC” و “نجوای عشق تو” از جمله موفقیتهای بزرگ آن سالها بودند.
پایان دوران کودکی
این سالها اگرچه دوران موفقیت بود، اما برای مایکل دوران کودکی از دست رفتهای بود که همیشه از آن با ناراحتی یاد میکرد: “من تمرین میکردم در حالی که بچههای همسایه مشغول بازی بودند.”
فصل سوم: نخستین گامهای تنهایی (۱۹۷۵-۱۹۷۹)
جدایی از برادران
در اواخر دهه ۱۹۷۰، جکسون تصمیم گرفت مسیر حرفهای خود را به تنهایی ادامه دهد. او در فیلم “ویز” (۱۹۷۸) که اقتباسی سیاهپوستانه از “جادوگر شهر اُز” بود، نقش مترسک را بازی کرد. در این فیلم بود که با کوئینسی جونز، آهنگساز و تهیهکننده بزرگ، آشنا شد؛ آشنایی که مسیر زندگی هنری او را برای همیشه تغییر داد.
آلبوم “آف د وال”
در سال ۱۹۷۹، مایکل جکسون آلبوم “آف د وال” را با تهیهکنندگی کوئینسی جونز منتشر کرد. این آلبوم با ترانههایی مانند “نخواب تا وقتی که امشب را بگیری” و “راک با تو”، چهار ترانه در ده ترانه برتر جدول بیلبورد داشت و نشان داد که جکسون به عنوان یک هنرمند مستقل، آیندهای درخشان دارد.
فصل چهارم: سلطان پاپ و انقلاب تریلر (۱۹۸۲-۱۹۸۵)
تولد یک شاهکار
در نوامبر ۱۹۸۲، مایکل جکسون آلبومی منتشر کرد که تاریخ موسیقی را برای همیشه تغییر داد: “تریلر”. این آلبوم که حاصل همکاری دوباره او با کوئینسی جونز بود، ترکیبی بینظیر از پاپ، راک، فانک و دیسکو را ارائه میداد. ترانههایی مانند “بیلی جین”، “بزن بهش” (با همراهی پل مککارتنی) و “طبیعت بشر” از جمله آثار ماندگار این آلبوم هستند.
انقلاب در موزیک ویدئو
مایکل جکسون با موزیک ویدئوی ۱۴ دقیقهای “تریلر” به کارگردانی جان لندیس، استانداردهای تازهای در صنعت موسیقی ایجاد کرد. این ویدئو که داستانی ترسناک با رقصهای گروهی تماشایی داشت، شبکه MTV را که تا آن زمان ویدئوی هنرمندان سیاهپوست را کم پخش میکرد، مجبور به تغییر رویه کرد. ویدئوی “بیلی جین” نیز با آن کت و شلوار سیاه و کلاه معروف، و اجرای رقص “مون واک” در برنامه ویژه ۲۵ سالگی موتاون، به یکی از نمادینترین لحظات تاریخ تلویزیون تبدیل شد.
رکوردهای شگفتانگیز
آلبوم “تریلر” با فروش بیش از ۱۰۰ میلیون نسخه در جهان، به پرفروشترین آلبوم تمام ادوار تبدیل شد و این رکورد را هنوز حفظ کرده است. جکسون برای این آلبوم هشت جایزه گرمی دریافت کرد و نام خود را در تاریخ موسیقی جاودانه ساخت.
فصل پنجم: بشردوستی و نجات جهان (۱۹۸۵-۱۹۹۰)
“ما دنیاییم”
در سال ۱۹۸۵، مایکل جکسون به همراه لایونل ریچی، ترانه “ما دنیاییم” را برای کمک به قحطیزدگان آفریقا نوشت. او این ترانه را با حضور بزرگترین ستارگان موسیقی آن زمان مانند بروس اسپرینگستین، سیندی لاپر و باب دیلن ضبط کرد. این تکآهنگ بیش از ۶۰ میلیون دلار برای امور خیریه جمعآوری کرد و نشان داد مایکل فراتر از یک هنرمند، یک انسان دوست است.
مزرعه نِوِرلند
مایکل در این سالها مزرعه “نِوِرلند” را در کالیفرنیا خرید. او این مکان را به بهشتی برای کودکان بیمار و نیازمند تبدیل کرد. او معتقد بود: “کودکان به من عشق خالص و بیریا میدهند، چیزی که در دنیای بزرگسالان به ندرت یافت میشود.”
رکوردهای بشردوستانه
جکسون با حمایت از ۳۹ مؤسسه خیریه و کمکهای مالی عظیم خود، در کتاب رکوردهای گینس به عنوان “پرحمایتترین ستاره پاپ در امور خیریه” ثبت شد. او تمام درآمد ۱۰۰ میلیون دلاری تور جهانی “خطرناک” را به خیریه بخشید.
فصل ششم: اوج شهرت و آغاز جنجالها (۱۹۹۱-۲۰۰۳)
آلبوم “خطرناک”
در سال ۱۹۹۱، جکسون آلبوم “خطرناک” را منتشر کرد. این آلبوم با ترانه “سیاه یا سفید” و ویدئوی پیشرفتهاش که در آن چهره افراد نژادهای مختلف به شکلی تماشایی به یکدیگر تبدیل میشد، پیام وحدت و برابری نژادی را به جهانیان مخابره کرد.
ازدواج و زندگی شخصی
در سال ۱۹۹۴، مایکل با لیسا ماری پریسلی، دختر الویس پریسلی ازدواج کرد. این ازدواج که توجه رسانهها را به خود جلب کرد، تنها دو سال دوام آورد. او سپس با دبی رو، پرستار خود، ازدواج کرد و صاحب دو فرزند به نامهای پرینس مایکل جکسون و پاریس جکسون شد.
اتهامات ۱۹۹۳
در این سال، نخستین اتهام کودکآزاری علیه مایکل جکسون مطرح شد. هرچند این پرونده با توافق مالی خارج از دادگاه بسته شد، اما لکه سیاهی بر شهرت او باقی گذاشت. جکسون همواره خود را بیگناه میدانست و این اتهامات را توطئهای برای ثروتش میخواند.
فصل هفتم: محاکمه و تبرئه (۲۰۰۳-۲۰۰۵)
مستند “مایکل جکسون را لمس کن”
در سال ۲۰۰۳، مستند “مایکل جکسون را لمس کن” ساخته مارتین بشیر از تلویزیون بریتانیا پخش شد. در این مستند، مایکل جکسون در حالی که دست یک کودک را گرفته بود، گفت که اجازه میدهد کودکان در تختخوابش بخوابند. این اعتراف جنجالی به راه افتادن موج جدیدی از اتهامات منجر شد.
دادگاه ۲۰۰۵
در سال ۲۰۰۵، جکسون در دادگاهی در کالیفرنیا محاکمه شد. این محاکمه که رسانههای جهان آن را پوشش میدادند، چهار ماه طول کشید. در نهایت، هیئت منصفه مایکل جکسون را از تمام اتهامات مبرا اعلام کرد. با وجود تبرئه، آسیب وارد شده به شهرت او جبرانناپذیر بود.
سالهای تبعید
پس از محاکمه، مایکل به بحرین و سپس ایرلند رفت و زندگی در انزوا را برگزید. او سالهای پایانی زندگیاش را دور از چشم رسانهها سپری کرد.
فصل هشتم: بازگشت ناتمام (۲۰۰۹)
اعلام تور “این است”
در مارس ۲۰۰۹، مایکل جکسون در کنفرانسی خبری در لندن اعلام کرد که قصد دارد تور “این است” را برای ۵۰ شب در لندن برگزار کند. طرفداران سراسر جهان به وجد آمدند و بلیطهای کنسرتها در عرض چند ساعت فروخته شد. مایکل جکسون گفت: “این آخرین فرصت شماست برای دیدن من. این وداع است. من شما را دوست دارم.”
تمرینهای پایانی
مایکل جکسون در ماههای پایانی زندگیاش، سخت مشغول تمرین برای این تور بود. فیلمهای باقیمانده از تمرینها نشان میدهد که او با وجود ضعف بدنی، همچنان با شور و انرژی تمرین میکرد. او در ۲۴ ژوئن ۲۰۰۹ آخرین تمرین خود را در استیپلز سنتر لسآنجلس برگزار کرد.
فصل نهم: پایان ناگهانی (۲۵ ژوئن ۲۰۰۹)
آخرین روز
در ۲۵ ژوئن ۲۰۰۹، مایکل جکسون در خانه اجارهای خود در محله هولمبی هیلز لسآنجلس دچار ایست قلبی شد. دکتر شخصی او، کنراد موری، تلاش کرد او را احیا کند اما موفق نشد. مایکل جکسون در سن ۵۰ سالگی در بیمارستان دانشگاه کالیفرنیا درگذشت.
واکنش جهان
خبر درگذشت مایکل جکسون در عرض چند دقیقه در سراسر جهان پیچید. طرفداران در لسآنجلس، نیویورک، لندن، توکیو و تهران جمع شدند و به سوگ نشستند. اینترنت جهانی با هجوم جستجوها درباره او، دچار اختلال شد. رئیسجمهور وقت آمریکا، باراک اوباما، پیام تسلیتی فرستاد و گفت: “مایکل جکسون یکی از بزرگترین هنرمندان تاریخ بود.”
مراسم خاکسپاری
مراسم یادبود مایکل جکسون در ۷ ژوئیه ۲۰۰۹ در استیپلز سنتر لسآنجلس برگزار شد. میلیونها نفر در سراسر جهان این مراسم را از تلویزیون تماشا کردند. دخترش پاریس با گریه گفت: “او بهترین پدر دنیا بود.”
فصل دهم: میراث جاودان
تأثیر بر نسلهای بعدی
مایکل جکسون الهامبخش هنرمندان بیشماری مانند بیانسه، آشر، جاستین تیمبرلیک، برونو مارس و حتی خوانندگان پاپ ایرانی بوده است. سبک رقص، موسیقی و ویدئوهای او در کار هزاران هنرمند در سراسر جهان دیده میشود.
رکوردهای بینظیر
مایکل جکسون با ۳۹ رکورد گینس، پرافتخارترین هنرمند تاریخ موسیقی است. آلبوم “تریلر” همچنان پرفروشترین آلبوم تاریخ است و او نخستین هنرمندی بود که آلبومش در ۲۸ کشور جهان به رتبه یک رسید.
مایکل جکسون در ایران
علاقه ایرانیان به مایکل جکسون داستانی شنیدنی است. در دهه ۱۳۶۰ و ۱۳۷۰، نوارهای کاست آثار او دستبهدست میشد و جوانان ایرانی حرکات رقص او را تقلید میکردند. پس از انقلاب ۱۳۵۷، موسیقی غربی محدودیت پیدا کرد اما محبوبیت مایکل جکسون در میان ایرانیان هرگز کاهش نیافت. در سالهای اخیر، طرفداران ایرانی او هر سال در سالروز تولد و درگذشتش گردهم میآیند.
نوارلند و آینده
مزرعه نِوِرلند که سالها خانه مایکل جکسون بود، پس از مرگ او دستفروش شد. اما میراث معنوی او در موزهها، کتابها، فیلمها و قلب میلیونها طرفدار در سراسر جهان زنده است.
نتیجهگیری: مردی در آیینه
مایکل جکسون پدیدهای نادر در تاریخ فرهنگ بشری بود. او کودکیاش را از دست داد تا نبوغش را به جهان هدیه کند. او با موسیقیاش مرزهای نژادی را درنوردید، با رقصاش زبان جهانی برای شادی آفرید و با قلب بزرگش به یاری نیازمندان شتافت.
او در ترانه “مرد در آیینه” خواند:
“من در حال تغییر مرد درون آیینه هستم،
از او میخواهم راهش را عوض کند،
هیچ پیامی واضحتر از این نیست،
اگر میخواهی جهان را بهتر کنی،
به خودت نگاه کن و آن تغییر را انجام بده.”
مایکل جکسون اگرچه در ۲۵ ژوئن ۲۰۰۹ از میان ما رفت، اما موسیقی، رقص و پیام عشق او برای همیشه زنده خواهد ماند. او سلطان پاپ بود و خواهد ماند.
منابع برای مطالعه بیشتر:
-
-
کتاب “مایکل جکسون: زندگی من” نوشته مایکل جکسون
-
مستند “این است” (۲۰۰۹)
-
مستند “بدرخشید: زندگی و میراث مایکل جکسون”
-


